De Faberkrant

Johannes 125 jaar geleden werd Opoe Faber geboren (15-11-1883)

Het is vandaag (15 november) precies 125 jaar geleden dat Opoe Faber in Apeldoorn het levenslicht zag. Ze werd geboren als achtste kind uit een huishouding van in totaal tien kinderen, waarvan twee kinderen al op jonge leeftijd overleden, zo ook een zeven jaren eerder geboren meisje met dezelfde naam; deze overleed in 1880. En de oudste van het gezin, Willem, werd maar 25 jaar. Zo groeide "onze moeke" als enig meisje op omringd door haar beide ouders, Jan van Straten (1835-1908) en Jannetje Veldhuis (1843-1927) en zes broers, Rutger, Jan, Antoon, Johannes, Berend en Hendrik. Zo staan ze op de foto, welke op 9 september 1904 werd gemaakt ter gelegenheid van het 37 ½ jarig huwelijksfeest van Jan (houthakker in de Koninklijke bossen van het Loo) en zijn vrouw Jannetje. Je mag wel spreken van een bijzonder net, degelijk en Christelijk gezin, alhoewel niet iedereen het geloof even trouw bleef. Een enkeling werd in het geloof flink fanatieker, terwijl een tweetal zich liet bekeren tot het Socialisme en één ervan was juist in dit "geloof" goed fanatiek. En zo zie je maar weer, het kan verkeren.

Het zal voor Opoe Faber niet gemakkelijk zijn geweest in deze "mannen-huishouding" Niet alleen mag worden verondersteld dat ze thuis flink de handen uit de mouwen heeft moeten steken, ze had daarnaast ook nog eens een dienstbetrekking bij de adelijke familie Strick van Linschoten aan de Marialaan in Apeldoorn. Dus waarschijnlijk had ze het met dit alles te druk om zich met het andere geslacht bezig te houden. En ze ging al aardig richting dertig, voordat er enige tekening zou komen in haar eigen toekomst. Het verhaal wil dat haar broer Jan, werkend als typograaf bij het "Nieuws van de Dag", een contactadvertentie was tegengekomen wat hem (bezorgd als een broer voor zijn zuster kon zijn) wel wat voor "Mina" leek.

En om dit vermoedelijke verhaal maar kort te houden: het werd wat en op 5 october 1912 trouwde Willemina Antonetta van Straten (op 28-jarige leeftijd) in Apeldoorn met de 35-jarige Freerk Faber. Bij dit huwelijk was ook de moeder van de bruid aanwezig en zij moest zelfs nog toestemming voor het huwelijk geven! Een kerkelijke inzegening kwam er niet van, want de man, die Opoe trouwde wàs en bleef koopman en had ontdekt dat de Synagoge de goedkoopste gelegenheid was, maar dat kon er niet door bij de familie en allerminst bij de getuige bij het huwelijk. Want dat was broer Rutger en juist hij was bijzonder streng in de geloofsleer. Dat zal wel wat strubbelingen hebben gegeven, daarbij aangetekend dat Opoe lidmaat was van de Neder Duits Hervormde Gemeeente.

Hoe het ook zij, het paar vestigde zich allereerst in Apeldoorn waar Klaas en Jan werden geboren. Ze woonden daar in de Stationsstraat, Asselsestraat en Mariastraat. Via een kort verblijf in Leeuwarden gaan ze op 11 december 1916 naar Zutphen naar de Frankensteeg nr. 8, waar we tijdens de onlangs gehouden familiedag nog een kijkje hebben kunnen nemen. Hier wordt het eerste meisje met de naam Frederika geboren. Zij overlijdt echter in Amsterdam waar de familie in 1917 naar toe was getrokken. Maar nog in datzelfde jaar wordt er verhuisd naar Harlingen, waar we bij een eerdere familiedag de woning van toen al eens terug hebben kunnen vinden. Maar de treurige zwerftocht met kennelijk de gedachte dat het elders beter was, was daarmee nog niet aan z'n eind. Via Nijmegen en nog eens Amsterdam werd tenslotte Leeuwarden de eindbestemming. Niet dat men direct een definitieve plek hadden gevonden, want ook in Leeuwarden werd het haast een puzzelrit: Grote Kerkstraat, Groningerstraatweg (Frederika, Willem en Dirk werden hier geboren), Poppestraat (Jannetje en Johannes werden geboren), Groeneweg, Nieuweburen, Willem Sprengerstraat (waar Opa Faber overleed) en tenslotte Mariahof 16. En vanuit deze woning zouden de kinderen van 1940 tot 1953 getrouwd en wel hun eigen bestemming zoeken en vinden.

En Opoe bleef tenslotte alleen achter in haar huisje op het Mariahof, met weinig comfort, maar wat wil je ook voor f. 3,50 per week! Maar onze Moeke had toch wel meer verdiend op haar oude dag dan het povere huisje op het Maria hof. En dus werd er naarstig gezocht naar een beter onderkomen voor haar. En dat werd tenslotte gevonden in het Friese Oosterwolde, waar een plek voor haar beschikbaar was in het nieuwe Bejaardencentrum Rikkingahof. En dus vond in 1958 haar laatste verhuizing plaats van Leeuwarden naar Oosterwolde, en dit keer naar een plekje waar ze het zeker beter en goed verzorgd zou hebben. En hier heeft ze tot 1 juli 1965, de dag van haar overlijden ze was toen 81 jaar, een warm onderkomen en goede verzorging genoten.

Achttienhonderd-drie-en-tachtig is het jaar waarin Mussolini en ook Keynes werden geboren, de Maastreechter Star en de ANWB werden opgericht en Karl Marx van Het Kapitaal overleed. Maar voor ons aller "zijn" was de geboorte van onze "stam-moeder" of wel van Opoe Faber beslist het hoogtepunt van dit jaar.

Johannes.